Wat is eerstelijns- en tweedelijnszorg?
Tip een vriend:

Wat is eerstelijns- en tweedelijnszorg?

Veel gebruikte termen in de gezondheidszorg zijn eerstelijns- en tweedelijnszorg. Maar wat is het verschil? En heeft dit consequenties voor de vergoeding vanuit je zorgverzekering? Wij leggen het je uit.

Eerstelijnszorg

Eerstelijnszorg is de zorg waarvan iedereen gebruik kan maken zonder verwijzing. Hieronder vallen:

    • zorg van huisartsen (en praktijkondersteuners)
    • zorg van tandartsen (en andere mondzorgverleners zoals mondhygiënisten, orthodontisten en tandprothetici)
    • fysiotherapie
    • apothekerszorg
    • thuisverpleging (geen verwijzing nodig, maar wel een indicatie)
    • maatschappelijk werk
    • psychologische zorg bij een consultatiebureau

Vooral de huisarts heeft een centrale rol als eerstelijnshulpverlener. De huisarts bepaalt welke zorg je nodig hebt en kan je zo nodig doorverwijzen naar een specialist. Tegenwoordig wil de overheid steeds meer zorg bij de eerstelijnshulpverleners neerleggen. Dit werkt sneller en is goedkoper. Let op, gebruik je eerstelijnszorg dan wil dat niet zeggen dat je het ook automatisch vergoed krijgt uit de basisverzekering! Voor bijvoorbeeld de tandarts en fysiotherapeut moet je een aanvullende zorgverzekering afsluiten om de kosten vergoed te krijgen van je zorgverzekeraar. Zorg van de huisarts krijg je wel helemaal vergoed en gaat ook niet van je eigen risico af.

Tweedelijnszorg

De tweedelijnszorg is zorg van alle hulpverleners waarvoor je een verwijzing nodig hebt. Dit zijn bijvoorbeeld alle specialisten in het ziekenhuis of de kliniek. Maar ook revalidatie en psychische hulp vallen onder tweedelijnszorg. Zonder verwijzing kun je niet bij deze zorgverleners terecht. Ga je zonder verwijzing dan zijn de kosten voor jouzelf en krijg je ze niet vergoed vanuit de zorgverzekering. De meeste tweedelijnszorg wordt vergoed door de basisverzekering, maar gaat wel van je eigen risico af. Overigens geldt dit niet altijd. Check dus goed de polisvoorwaarden van je zorgverzekering, zodat je niet voor onverwachte kosten komt te staan.

Eerstelijns en tweedelijns psychologische zorg

Sinds 2015 wordt er niet meer gesproken over eerstelijns en tweedelijns psychologische zorg, maar over generalistische basis GGZ en gespecialiseerde GGZ. Onder generalistische basis GGZ vallen milde en licht psychische klachten die vaak kort te behandelen zijn. Is dit niet voldoende? Dan word je doorverwezen naar specialistische GGZ. Voor beide soorten psychologische zorg heb je een verwijzing nodig van de huisarts. Ze worden allebei vergoed vanuit de basisverzekering, maar gaan wel af van het eigen risico. Wil je checken of je zonder bijbetalen terecht kunt naar de GGZ-instelling van jouw keuze? Check het eenvoudig in onze tool.

Dit artikel is geactualiseerd op 23-12-2019.

iedere maand de beste
artikelen in je mailbox?

meld je aan voor de nieuwsbrief

Reacties

10 Antwoorden op “Wat is eerstelijns- en tweedelijnszorg?”

  1. claudia schreef op 

    Blijf mij informeren over alles wat met de gezondheidszorg temaken heeft

    1. Lidy schreef op 

      En wat is anderhalf lijns en derdelijns? En wanneer is iets chronisch? En waarom is stomazorg 2elijns?

  2. Michel Hekkens schreef op 

    Hallo,
    Korte reactie,

    Waarom vermeldt u geen acupunctuur maar wel bv fysiotherapie bij de eerste lijnszorg,,…
    In Azie wordt meer acupunctuur beoefend dan fysiotherapie…
    In Duitsland zijn (in verhouding) 10 x zoveel acupuncturisten dan hier,,
    Het blijft zo helaas ondergewaardeerd in Nederland……..

    Met vriendelijke groeten

    Michel

    1. Jan Zeeman schreef op 

      HOOO sorry, ik wist niet dat je boos werd

    2. Lidy schreef op 

      Acupunctuur hoort bij mij net als chiropractie bij alternatief

  3. Marleen Schepers (Independer.nl) schreef op 

    Beste meneer Hekkens,

    In dit artikel hebben wij ervoor gekozen om niet alle vormen van eerstelijnszorg te benoemen. Er zijn heel veel eerstelijnszorgverleners en wij hebben hier een selectie in gemaakt. Uiteraard valt acupunctuur ook onder eerstelijnszorg.

  4. Malka van den Berg schreef op 

    Er staat ‘zorg van je huisarts wordt uit de basisverzekering vergoed’. Dit is niet het geval wanneer de huisarts materiaal bij je afneemt en dit laat onderzoeken in het laboratorium. Deze kosten vallen wel degelijk onder het eigen risico.

    1. Beste mevrouw Van Den Berg,

      Dat klopt ook helemaal, maar dat staat ook in het bovenstaande artikel. Het gaat letterlijk om zorg wat de huisarts geeft. Als de huisarts u doorverwijst voor zorg buiten zijn kunnen zoals laboratorium onderzoek dan is dit uiteraard geen 1e lijns zorg meer.

  5. Simone Dijkstra schreef op 

    Ik heb een vraag, ik ben al een tijd bezig met een psycholoog te zoeken voor mijn ziekte borderine, valt dit onder basis GGZ of gespecialiseerde GGZ?

    1. Beste Simone,

      Dat ligt aan de diagnose:

      Basis GGZ
      Behandeltrajecten voor mildere, niet-complexe klachten door GZ-psycholoog, psychiater of psychotherapeut.

      Gespecialiseerde GGZ
      Bedoeld voor ernstige psychische problemen, behandeling door klinisch psycholoog, psychiater of psychotherapeut.

      Hulp door de huisarts of praktijkondersteuner (POH-GGZ) wordt volledig vergoed.
      Na verwijzing van een huisarts of prakijkondersteuner wordt basis GGZ of gespecialiseerde GGZ ook vergoed. Een verwijzing is een jaar geldig. Ook moet de diagnose zijn vastgesteld volgens de DSM IV. Voor vervolgbehandelingen van dezelfde diagnose is geen nieuwe verwijzing nodig. Tenzij er meer dan een jaar tussen de behandelingen zat. Meer info kunt u opvragen bij uw huisarts.

Geef een reactie

Lees onze huisregels.

Waarschuw me bij nieuwe reacties op dit artikel. (Je kan je hiervoor ook apart aanmelden.)

Vind het beste huisarts bij jou in de buurt

En bekijk de ervaringen van andere patiënten

zoek een huisarts

"Gewoon goed"

Anoniem uit TETERINGEN
15 minuten geleden, woonverzekering

"Snel geregeld, goedkoop, goede verzekeringen "

Anoniem uit HEINKENSZAND
22 minuten geleden, reisverzekering

"Perfect"

Mevr. Geldorp uit HAARLEM
32 minuten geleden, lenen

"Kom er steeds weer terug bij Independer. Gewoon goed."

Ronald uit ALMERE
1 uur geleden, rechtsbijstandverzekering

"Omdat ik zo kan zien wie het goedkoopste is."

Mevr. Bahous uit TILBURG
1 uur geleden, energie

"het ging gemakkelijk "

Meneer Azizi uit NIJMEGEN
1 uur geleden, autoverzekering

"Gelijk alle kosten berekend klaar om te vergelijken"

Anoniem uit ZWAAG
2 uur geleden, lenen

"Snel en goed"

Anoniem uit ASSENDELFT
2 uur geleden, woonverzekering

"Ok"

Dhr. Kowalczyk uit VLAARDINGEN
2 uur geleden, energie

"Goed overzicht"

Meneer Frederiks uit NIJMEGEN
2 uur geleden, autoverzekering

"Perfect"

Meneer Holtuin uit AMSTERDAM
3 uur geleden, autoverzekering

"Ik word altijd heel blij over hoe ik geholpen word bij Independer. Altijd vriendelijk en meedenkend. Zeer tevreden"

Mevr. van Iersel uit EEMNES
3 uur geleden, autoverzekering

"Een hele fijne vergelijkingssite"

Meneer de Jong uit BEST
3 uur geleden, woonverzekering

"Goede vergelijkingsmogelijkheden, duidelijk overzicht. "

Anoniem uit HAARLEM
4 uur geleden, reisverzekering

"Doe al jaren zaken met Independer en altijd naar volle tevredenheid."

Meneer Beethuizen uit HOUTEN
4 uur geleden, autoverzekering